Açıklamada, 677,3 milyar TL’lik bütçenin merkezi bütçe içerisindeki payının son beş yılın en düşük seviyesine gerilediği belirtilirken, kadın, çocuk, engelli ve yaşlı hizmetlerine daha fazla kaynak ayrılması istendi.
Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) Kayseri Şubesi Yönetim Kurulu, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın 2027 yılı bütçe teklifine ilişkin değerlendirmelerini kamuoyuyla paylaştı.
“Kamusal sorumluluk, sosyal adalet ve hak temelli hizmet perspektifi” başlığıyla yapılan açıklamada, bütçelerin yalnızca mali tablolar olmadığı, kamusal kaynakların nasıl ve hangi alanlara ayrılacağını belirleyen siyasi tercihler olduğu vurgulandı.
Açıklamada, Bakanlığın 2027 yılı bütçesinin 677,3 milyar TL olduğu, merkezi bütçe içerisindeki payının ise son beş yılın en düşük seviyesine gerilediği ifade edildi. Sosyal yardımlara ağırlık verilirken koruyucu ve önleyici sosyal hizmetlere ayrılan kaynakların sınırlı kaldığı ileri sürüldü.
KADININ GÜÇLENMESİ PROGRAMINA SADECE YÜZDE 1,41
SES Kayseri Şubesi'nin açıklamasında program bazında bütçe dağılımına da dikkat çekildi. Buna göre kaynakların yüzde 50,97'si yoksullukla mücadele ve sosyal yardımlaşmaya, yüzde 24,13'ü engellilerin toplumsal hayata katılımına, yüzde 11,30'u çocuk koruma hizmetlerine ayrıldı.
Aile hizmetlerinin yüzde 4,43, sağlıklı yaşlanma programının yüzde 4,35, kadının güçlenmesi programının ise yalnızca yüzde 1,41 pay aldığı belirtildi.
Sendika, koruyucu ve toplum temelli hizmetlere ayrılan kaynakların artırılması gerektiğini savundu.
“YOKSULLUKLA MÜCADELE NAKDİ YARDIMLA SINIRLI KALMAMALI”
Türkiye'de göreli yoksulluk, sosyal dışlanma ve çocuk yoksulluğuna ilişkin verilere dikkat çekilen açıklamada, yoksullukla mücadele bütçesinin yüzde 99,94'ünün nakdi yardımlara ayrıldığı ifade edildi.
SES Kayseri Şubesi, nakdi yardımların tek başına kalıcı çözüm oluşturamayacağını belirterek eğitim, sağlık, sosyal konut, istihdam ve kadınların bakım yükünü hafifletecek kamusal hizmetlerin yaygınlaştırılmasını istedi.
ÇOCUK, ENGELLİ VE YAŞLI HİZMETLERİNDE KAPASİTE UYARISI
Çocuk koruma hizmetlerinde risklerin erken tespit edilmesi ve ailelerin desteklenmesi gerektiği belirtilen açıklamada, bakım kuruluşlarının kapasitesi ve yatırım bütçesinin yetersiz olduğu ileri sürüldü.
Engelli hizmetlerinde bağımsız yaşam ve toplumsal katılımın esas alınması gerektiğini vurgulayan sendika, bu alandaki bütçenin yüzde 75,8'inin nakdi transferlere ayrıldığını, hizmet ve yatırım payının ise düşük kaldığını kaydetti.
Yaşlılara yönelik evde bakım, gündüzlü bakım ve huzurevi hizmetlerinin de yaygınlaştırılması gerektiği ifade edildi.
Kadın hizmetlerinin aile politikalarının bir alt başlığı olarak değerlendirilmemesi gerektiğine dikkat çekilen açıklamada, kadın konukevleri, Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri (ŞÖNİM), hukuki ve psikososyal destek hizmetleri ile kadınların ekonomik bağımsızlığını güçlendirecek programların kapasitesinin artırılması istendi.
SES'TEN SOSYAL HİZMET EMEKÇİLERİ İÇİN GÜVENCELİ İSTİHDAM TALEBİ
Açıklamada yalnızca hizmet alan vatandaşların değil, sosyal hizmet alanında çalışan emekçilerin koşullarının da iyileştirilmesi gerektiği vurgulandı.
Personel açığının giderilmesi, kadrolu ve güvenceli istihdamın sağlanması, ücretlerin yoksulluk sınırının üzerine çıkarılması ve ağır engelli, çocuk ve yaşlılara hizmet veren yatılı kuruluşlarda çalışanların ek ödeme oranlarının artırılması istendi.
SES Kayseri Şubesi'nin çalışanlara yönelik diğer talepleri arasında şunlar yer aldı:
- Nöbet ve fazla çalışma ücretlerinin artırılması.
- İcap nöbetleri ve danışmanlık tedbiri ücretlerinin iyileştirilmesi.
- Meslek tanımlarının ve yetki sınırlarının netleştirilmesi.
- Görevde yükselme ve unvan değişikliğinde liyakat esasının uygulanması, sözlü sınavın kaldırılması.
- Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin güçlendirilmesi.
- İkincil travmaya maruz kalan çalışanlar için gerekli düzenlemelerin yapılması.
- Yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında çalışan bakım personeline tayin hakkı verilmesi.
OKULLARDA ÜCRETSİZ YEMEK TALEBİ
Sendika, genel sosyal politika talepleri kapsamında okul çağındaki çocuklara günde bir öğün ücretsiz, sağlıklı, besleyici ve hijyenik yemek verilmesi için bütçeden kaynak ayrılmasını da istedi.
Ayrıca kadın ve çocuklara yönelik şiddetle mücadelede yeterli bütçe ayrılması, İstanbul Sözleşmesi, CEDAW ve 6284 sayılı Kanun'un gerekliliklerinin eksiksiz uygulanması, engelli bireylerin bağımsız yaşam ve erişilebilirlik haklarının güvence altına alınması çağrısında bulunuldu.
Sosyal yardımların siyasi tercihlerden bağımsız, şeffaf ve hak temelli yürütülmesi gerektiğini belirten SES Kayseri Şubesi, bütçe süreçlerine sendikaların, meslek örgütlerinin, hizmet alanların ve sivil toplum kuruluşlarının katılımının sağlanmasını istedi.
Açıklama, şu değerlendirmeyle sona erdi:
“Güçlü sosyal hizmetler, ancak güçlü bir sosyal devlet anlayışı, yeterli kamusal kaynak ve güvenceli sosyal hizmet emeğiyle mümkündür. 2027 bütçesi, toplumsal ihtiyaçları ve hak temelli sosyal hizmet anlayışını esas alan bir kaynak dağılımıyla yeniden ele alınmalıdır.”
SES Kayseri Şubesi Yönetim Kurulu